Type Rating Robinson R66, szkolenie na śmigłowiec turbinowy
Robinson R66 bywa pierwszą turbiną w karierze pilota. Maszyna wygląda jak powiększony R44, ale prowadzi się inaczej i wymaga innego myślenia o zespole napędowym. Uprawnienie na typ zdobywasz na lotnisku Radom-Piastów, w ośrodku szkolenia EASA ATO, na helikopterze, którym latamy na co dzień. Program to 17 godzin szkolenia teoretycznego i 5 godzin szkolenia praktycznego w powietrzu.
Z tłoka na turbinę: co zmienia się dla pilota
Największa różnica siedzi w zespole napędowym. Rozruch turbiny to krótka, dokładnie zaplanowana sekwencja, w której pilot pilnuje temperatury i obrotów, bo przekroczenie limitu kończy się przeglądem silnika, a nie adnotacją w dzienniku. Zamiast mieszanki i podgrzewu gaźnika masz zestaw parametrów jednostki turbinowej, które trzeba czytać na bieżąco.
Zmieniają się osiągi i sposób planowania lotu. R66 jest cięższy i mocniejszy od R44, ma pięć miejsc i bagażnik, więc masa i wyważenie wyglądają inaczej niż w maszynie czteromiejscowej. W zawisie poza wpływem ziemi, przy wysokiej temperaturze i pełnym obłożeniu kabiny ten helikopter wymaga policzenia osiągów przed startem, nie oceny na oko.
Inna jest też dynamika autorotacji, dlatego ćwiczymy ją w programie najdokładniej.
Dla kogo jest to szkolenie
Kurs jest dla pilotów z licencją co najmniej PPL(H), którzy chcą latać helikopterem turbinowym: po zakupie własnej maszyny, przed pracą u operatora albo przy budowaniu nalotu pod CPL(H). Wcześniejsze doświadczenie na turbinie nie jest potrzebne, blok teoretyczny zaczyna się od podstaw działania silnika turbowałowego.
Szkolenie praktyczne wykonujemy na Robinsonie R66 z naszej floty, a czym jeszcze latamy w Radomiu, sprawdzisz na stronie Flota. Na typ szkolimy na maszynach tłokowych Cabri G2 i R44 oraz turbinowych R66 i AS350.
Jak wygląda szkolenie teoretyczne
17 godzin teorii prowadzi instruktor na miejscu, nie e-learning bez kontaktu z człowiekiem. Omawiamy konstrukcję płatowca i układ wirników, instalacje pokładowe, ograniczenia eksploatacyjne oraz instrukcję użytkowania w locie.
Osobny blok zajmuje silnik turbinowy: budowa, parametry pracy, limity, rozruch i postępowanie przy rozruchu nieudanym. Do tego procedury normalne i awaryjne oraz praca z listą kontrolną. Zajęcia układamy w blokach dopasowanych do grafiku, także w weekendy. Teorię zamyka sprawdzenie wiedzy przed dopuszczeniem do lotów.
Loty i kontrola umiejętności
5 godzin w powietrzu to czas na opanowanie konkretnej maszyny, nie na naukę latania od zera, dlatego wymagamy ważnej licencji pilota śmigłowcowego. Zaczynamy od przygotowania do lotu i rozruchu, potem zawis, kołowanie, starty i lądowania z różnych profili, lot po kręgu i praca z osiągami. Dalej idą procedury awaryjne: autorotacje, symulacja niesprawności zespołu napędowego, reakcja na sygnalizację ostrzegawczą. Instruktor pracuje z tobą jeden na jeden, każdy lot ma odprawę przed i omówienie po.
Część praktyczną zamyka kontrola umiejętności z egzaminatorem. Sprawdzane są nie pojedyncze elementy, tylko to, czy prowadzisz lot bezpiecznie i przewidywalnie, z panowaniem nad parametrami zespołu napędowego.
Ważność uprawnienia i bieżąca praktyka
Uprawnienie na typ jednosilnikowego helikoptera jest ważne przez okres określony przepisami i wymaga wznawiania: kontrola umiejętności z egzaminatorem przed upływem ważności plus utrzymanie nalotu na typie. Jeśli termin minie, wracasz na szkolenie odświeżające w ATO, a dopiero potem do sprawdzianu.
Sekwencja rozruchu i czytanie parametrów turbiny to elementy, które po dłuższej przerwie wymagają odświeżenia. Lot z instruktorem warto zaplanować przed terminem kontroli, a nie po nim. Wznowienie uprawnienia możesz zrobić u nas, na tej samej maszynie, na której robiłeś type rating.
Co realnie decyduje o rachunku za R66
O kwocie przesądza liczba godzin przelatanych na turbinie, a ta jest droższa w eksploatacji niż maszyna tłokowa, bo poza paliwem liczy się zużycie resursu podzespołów i obsługa jednostki turbinowej. Program obejmuje 5 godzin lotów, natomiast pilot po dłuższej przerwie albo bez nalotu na Robinsonach zwykle potrzebuje dodatkowych lotów przed dopuszczeniem do kontroli umiejętności. Wycenę przygotowujemy po rozmowie o twoim nalocie i terminach.
Program szkolenia
- 17 godzin szkolenia teoretycznego z instruktorem
- 5 godzin szkolenia praktycznego w locie na Robinson R66
- konstrukcja śmigłowca, układ wirników, instalacje pokładowe i ograniczenia eksploatacyjne
- silnik turbinowy: budowa, parametry, limity, rozruch i postępowanie przy rozruchu nieudanym
- masa i wyważenie oraz planowanie osiągów przy pełnym obłożeniu kabiny
- procedury normalne i awaryjne, praca z listą kontrolną
- zawis, starty i lądowania z różnych profili, lot po kręgu
- autorotacje i symulacja niesprawności zespołu napędowego
- przygotowanie do kontroli umiejętności z egzaminatorem
Po zdanej kontroli umiejętności pilot otrzymuje wpisane do licencji uprawnienie na typ Robinson R66 i może samodzielnie pilotować ten helikopter.
Najczęstsze pytania
- Ile trwa szkolenie na typ Robinson R66?
- Program obejmuje 17 godzin teorii i 5 godzin lotów. Przy dobrej pogodzie da się go zrealizować w kilka dni intensywnej pracy, można też rozłożyć szkolenie na weekendy albo pojedyncze dni w tygodniu. Termin ustalamy po sprawdzeniu twojej dostępności i grafiku maszyny.
- Czy muszę mieć nalot na R44, żeby zacząć type rating na R66?
- Nie ma takiego wymogu, wystarczy ważna licencja co najmniej PPL(H). Doświadczenie na R44 pomaga, bo układ sterowania i ergonomia kabiny są podobne, więc więcej czasu w locie zostaje na obsługę turbiny.
- Ile kosztuje uprawnienie na Robinson R66?
- Podstawą wyceny jest godzina lotu na R66, a przy turbinie do kosztu wchodzi nie samo paliwo, lecz także zużycie resursu podzespołów. Doliczamy kontrolę umiejętności z egzaminatorem i wpis uprawnienia do licencji. Konkretną kwotę podajemy po ustaleniu, ile godzin realnie potrzebujesz.
- Czy po type ratingu na R66 mogę zarabiać na lotach?
- Samo uprawnienie na typ pozwala pilotować ten śmigłowiec, ale nie daje prawa do lotów zarobkowych. Do latania komercyjnego potrzebna jest licencja CPL(H) i praca u operatora z odpowiednim certyfikatem.
- Jak długo ważne jest uprawnienie na typ i jak je przedłużyć?
- Uprawnienie na jednosilnikowy śmigłowiec wymaga okresowego wznawiania. Trzeba zaliczyć kontrolę umiejętności z egzaminatorem przed upływem ważności i mieć określony przepisami nalot na typie. Jeśli termin minie, wracasz na szkolenie odświeżające w ATO, a dopiero potem do sprawdzianu.
- Gdzie odbywa się szkolenie?
- Na lotnisku Radom-Piastów, gdzie mamy bazę i hangar. Teorię realizujemy na miejscu, loty wykonujemy w rejonie lotniska.
